Brzeg morza w Jastarni

You are here

Fortyfikacje Mierzei Helskiej

Na skróty:   mapa / zdjęcia (91) / komentarze (12) / blisko (4) / polecane (4)

Mierzeja Helska to nie tylko plaże i bikini, ale i kilkadziesiąt lat historii militarnej Polski. Korzystając ze ścieżki rowerowej biegnącej po Półwyspie Helskim nasz kolejny dzień na Helu spędziliśmy na poszukiwaniu fortyfikacji, rozrzuconych po helskich lasach. Rano zameldowaliśmy się na przystani przy Targu Rybnym w Gdańsku, by już dwie godziny później schodzić z pokładu katamaranu w Helu.

Nasi Partnerzy

Śpiwory i kurtki puchowe
Ubezpieczenia turystyczne
Fjord Nansen
Odzież i sprzęt turystyczny
Trasa: Hel - Jastarnia - Władysławowo - Puck - Kosakowo - Gdynia
Pobierz plik gpx: www.znajkraj.pl-hel-2011.gpx (49.29 KB).

Mierzeja Helska to nie tylko plaże i bikini, ale i kilkadziesiąt lat historii militarnej Polski. Korzystając ze ścieżki rowerowej biegnącej po Półwyspie Helskim nasz kolejny dzień na Helu spędziliśmy na poszukiwaniu fortyfikacji, rozrzuconych po helskich lasach. Rano zameldowaliśmy się na przystani przy Targu Rybnym w Gdańsku, by już dwie godziny później schodzić z pokładu katamaranu w Helu.

1. stanowisko ogniowe 27. Baterii Artylerii Stałej
1. stanowisko ogniowe 27. Baterii Artylerii Stałej

Wspomnienie zimnej wojny

Fortyfikacje Helu widać jeszcze z terenów miasta. To cztery stanowiska ogniowe 27. Baterii Artylerii Stałej Cypel-Hel. Trzy działa pocięto i wywieziono w latach 90-tych - zostało jedno, dzielnie opierające się morskiemu żywiołowi. Niewielu odwiedzających jednak wie, że wszystkie Baterie Artylerii Stałej powstały w wyniku zimnowojennych zbrojeń, a nie podczas II wojny światowej, jak mogłoby się wydawać. Działom towarzyszyły schrony i magazyny, ale i efektowny punkt kierowania ogniem, który obecnie jest otwarty i możliwy do dzikiego 'zwiedzania'.

Kopuła dalmierza 13. BAS, w tle główny punkt kierowania ogniem
Kopuła dalmierza 13. BAS, w tle główny punkt kierowania ogniem

Kilkaset metrów dalej znajduje kolejna, 13. BAS, zlokalizowana na obiektach przedwojennej 31. Baterii im. Heliodora Laskowskiego, znanej między innymi z wojennych potyczek z okrętem Schleswig-Holstein. Zwiedzić można jedyne zachowane działo z kopułą maskującą, bedące obiektem muzealnym. Kawałek dalej, w cieniu helskiej latarni morskiej, stoi budynek dalmierza na który odważni mogą się wspiąć by z bliska obejrzeć kopułę.

Bateria duńska - schron amunicyjny
Bateria duńska - schron amunicyjny

Odnawiają helskie fortyfikacje

Na północno-wschodnim krańcu Półwyspu Helskiego zlokalizowana została przed wojną bateria 'duńska', nazwana tak od kraju, dla którego była pierwotnie produkowana przez szwedzkie zakłady zbrojeniowe Bofors. Obecnie, dzięki właśnie sponsorowi z Danii, firmie Hamilton Poland, Muzeum Obrony Wybrzeża przywraca baterii dawny wygląd. Uporządkowano teren, odnowiono wnętrza schronów, wyznaczono trasy dojścia, a w planach jest nawet budowa atrapy dawnego działa.

Zapasowy punkt kierowania ogniem 3. Baterii Artylerii Stałej
Zapasowy punkt kierowania ogniem 3. Baterii Artylerii Stałej

Nieznany los dział Gryfa

Interesująca jest historia dział ze spalonego przez Niemców ORP 'Gryf', który zdołał dotrzeć do helskiego portu. Polacy wymontowali dwa ocalone działa, przewieźli je przez helskie piaski i postawili w miejscu, które... polscy fascynaci militariów i eksploracji odkryli dopiero w 2005 roku! Do dziś jednak nie wiadomo, co Niemcy zrobili z samymi działami po kapitulacji Helu. W tej samej okolicy obejrzeć można kompletny dalmierz 3. Baterii Artylerii Stałej.

W kierunku Góry Szwedów
Plaża Półwyspu Helskiego pod Górą Szwedów

Dawna latarnia na Górze Szwedów

Niestety, dzisiaj nie można już zobaczyć stojących jeszcze kilka tygodni temu schronów i stanowisk startowych rakiet 64. Dywizjonu Rakietowego Obrony Powietrznej niedaleko Juraty. Pozostały po nich tylko ślady spychaczy, porządkujących teren pod nowe inwestycje hotelowe. Można za to wciąż oglądać dawną latarnię na Górze Szwedów. Zamknięta i niedostępna zimą, gdy dotarliśmy tu na biegówkach, teraz stoi otworem. By wejść po ażurowej konstrukcji na górny taras trzeba mieć więcej odwagi niż... ja ;). O podziwianiu widoku nie można już mówić w przypadku innej dawnej latarni Jastarnia-Bór - kierując się GPS-em odnalazłem jedynie niewielki kopiec fundamentów.

Schron Sęp na plaży nad Morzem Bałtyckim
Schron Sęp na plaży nad Morzem Bałtyckim

Ośrodek Oporu Jastarnia

Duże wrażenie robią obiekty Ośrodku Oporu Jastarnia. Wybudowane tuż przed wojną ciężkie bojowe obiekty miały bronić w najwęższym miejscu mierzei dostępu do strategicznego portu wojennego w Helu. Kilka potężnych konstrukcji rozstawionych jest w dwu rzędach w lasach Jastarni. W planach posiadały wieże bojowe z uzbrojeniem artyleryjskim, jednak wybuch wojny przeszkodził w transporcie kolejowym bojowego wyposażenia z południa Polski. Dziś w jednym ze schronów urządzono militarną placówkę muzealną, a dotrzeć do wszystkich można piękną leśną trasą z Jastarni po niebieskim szlaku turystycznym.

Rajska plaża na Helu
Rajska plaża w okolicach Jastarni

Rajska plaża na Helu

Podróżując po Mierzei Helskiej trudno oprzeć się zachwytowi na widok pięknych helskich plaży. Podejrzewam, że wielu zapytanych o miejsce wykonania zdjęcia, odpowiedziało by egzotycznymi rajskimi destynacjami, podczas gdy wystarczy piękna pogoda, chęc dotarcia w nowe, rzadko odwiedzane zakątki polskiego wybrzeża, by wspaniały nadmorski krajobraz mieć wyłącznie dla siebie. Bez konieczności podróżowania na drugi kraniec naszego globu.

Schron bojowy Saratoga w Jastarni
Schron bojowy Saratoga w Jastarni

Tych i innych obiektów na Półwyspie Helskim jest kilkadziesiąt, wszystkie stoją na terenach dostępnych dla każdego, po tym jak w latach 90-tych opuściło je wojsko. Niszczeją, są rozkradane przez 'kolekcjonerów' czy złomiarzy. Jak jednostka rakietowa w Juracie bywają także burzone pod przyszłe inwestycje mieszkaniowe. Łapcie więc za rowery, wsiadajcie w pociąg czy katamaran, GPS w kieszeń i na Hel!

Szymon Nitka

Miejsca w pobliżu inne niedaleko

Port w Kuźnicy
Mierzeja Helska, Kaszuby
Ścieżka rowerowa po Półwyspie Helskim, który poprawnie powinien być nazywany Mierzeją, chodziła, lub raczej jeździła, za nami od dawna. Wytyczony trakt specjalnie dla... [»]
Na rowerach po zimowym Helu
Mierzeja Helska, Kaszuby
Hel odwiedzaliśmy wielokrotnie - na rowerach latem, zimą na nartach biegowych. Tym razem poszliśmy w ślady przewrotnej zimy, zrezygnowaliśmy z leniwego spaceru po... [»]
W tle dawna latarnia na Górze Szwedów
Mierzeja Helska, Kaszuby
Taki Hel trudno poznać - kameralny, bez tłumów, które oblegają go latem. Na dodatek pięknie zaśnieżony i zmarznięty. Tylko foki w helskim fokarium i my byliśmy tego dnia... [»]
Na Zakręcie Pięciu Gwizdków
Pobrzeże Gdańskie
"Krajobrazy miast portowych" to przedmiot na architekturze na Politechnice Gdańskiej, na który wymienialiśmy - w ramach indywidualnego toku studiów - te mniej ciekawe... [»]

Rowerem po Polsce wycieczki rowerowe

Wyżyna Kielecka, Kotlina Sandomierska
To była trzecia część naszych rowerowych wakacji w Polsce. Na świętokrzyski odcinek szlaku Green Velo trafiliśmy po kilku dniach jazdy po rowerowych trasach Jury... [»]
Rowerem wokół jeziora Wigry
Suwalszczyzna
Gdy pięknie kolorowym zachodem Słońca nad jeziorem Wigry kończył się ostatni listopadowy weekend, docierałem właśnie do półmetka rowerowej wycieczki po pięknej... [»]
Szlak rowerowy przez rezerwat Łężczok
Wyżyna Śląska, Kotlina Raciborska
Każdy turysta wie, gdzie leżą znane śląskie miasta jak Rybnik, czy Racibórz. Lecz gdy wspominałem o planach wyjazdu do Subregionu Zachodniego, znajomi wyobrażali sobie... [»]
Przed pałacem w Poddębicach
Łódzkie
Utarło się, że województwo łódzkie ma swój specyficzny, przemysłowy i mało atrakcyjny turystycznie wizerunek. Że łatwo w Łódzkiem o postindustrialne klimaty, wielkie... [»]

Rowerem po Europie wyprawy rowerowe

Widok na Wittstock
Brandenburgia
Kiedy podczas zeszłorocznej majówki na rowerach w Niemczech zasmakowaliśmy jazdy po wyśmienitych szlakach rowerowych naszych sąsiadów, wiedzieliśmy, że to nieostatnia... [»]
Przez łubinowe pola w stronę Skaftafell
Austurland, Suðurland
Nasza rowerowa wyprawa na Islandię zaskoczyła nas równie mocno, jak wszystkich zaskoczyły linie lotnicze Wizz Air, uruchamiając połączenie z Gdańska do Keflaviku.... [»]
Nowy Ratusz w Hanowerze
Dolna Saksonia, Harz, Pogórze Wezerskie
Celem naszej tegorocznej czerwcowej podróży na rowerach była położona na północy Niemiec Dolna Saksonia. To drugi co do wielkości i najbardziej zróżnicowany niemiecki... [»]
Weselny orszak spod domu pana młodego
Maramuresz, Bukowina, Karpaty
W tym roku miało nie być wymuskanych atrakcji, dopracowanej w każdym szczególe oferty turystycznej i wystrzyżonych trawników. Na wakacyjny, rowerowy wyjazd szukaliśmy... [»]

Na biegówkach turystyka narciarska

Widok na dolinę Kleinwalsertal w Austrii
Vorarlberg, Alpy Wschodnie
Do doliny Kleinwalsertal w Austrii przyjechaliśmy zakończyć nasze zimowe wakacje na biegówkach. Po popularnym narciarskim eldorado w Ramsau am Dachstein w Styrii i po... [»]
Biała kraina Alpe di Siusi
Dolomity
Na wyjazd na biegówki w Dolomity czekaliśmy kilka lat, od rowerowej wyprawy po Alpach w 2012 roku. Krótki przejazd przez Alpe di Siusi wystarczył wtedy, by nasza... [»]
Widok z trasy biegowej Ramsau na stację gondoli
Alpy Wschodnie, Schladming-Dachstein
Są miejsca w Europie, gdzie prawie wszystko kręci się wokół biegówek. Tam satysfakcja narciarzy biegowych decyduje o sile i rozpoznawalności turystycznej marki, a stoki... [»]
Sceneria szlaku narciarskiego w Kuusamo
Północna Ostrobotnia
Co zrobić, gdy narty niecierpliwie wiercą się w pokrowcu, a za oknem zimą wiosna? Szukać śniegu. Na przykład w Finlandii - testując niedawno otwarte połączenie do... [»]

Ciekawe miejsca dobre propozycje

Zobacz także zainteresują Ciebie

Komentarze pytania i odpowiedzi

Kasia 10 maja 2011 r.

Strażnik fortyfikacji Helu wygląd trochę jak kangur;)

szy 10 maja 2011 r.

Zgadza się, to taka lokalna odmiana karłowata ;]

adaś 13 maja 2011 r.

Ja już byłem, dosłownie 2 dnie wcześniej - 7 maja :-)

szy 13 maja 2011 r.

Świetne tereny, nie można napisać inaczej :)
Szkoda że latem tak oblegane, można by częściej zaglądać. Ale dobre i to :).
Pozdrowienia! :]

Lee 26 lipca 2011 r.

Byłem tam z żoną tydzień temu. Pociągiem z Władysławowa na Hel i powrót rowerkiem. Piękna sprawa. Jestem pod wrażeniem twojej strony. Pozdrawiam

szy 31 lipca 2011 r.

Dzięki, pozdrawiam! :)

TurystaRowerzysta 3 stycznia 2012 r.
szy 14 kwietnia 2012 r.

... zasypali, a teraz będą odkopywać... Ale przecież żeby mogli odkopać, to musieli najpierw zasypać, prawda? ;)

Władysław Szars... 7 lipca 2012 r.

Schron bojowy w Jastarni nosi pod zdjęciem błędna nazwę Saragossa - naprawdę nazywał się przed wojną SARATOGA.

szy 7 lipca 2012 r.

Dziękuję - poprawiłem podpis pod zdjęciem.

lambchop 19 listopada 2012 r.

Cool photos. I am really looking forward to visiting the Hel peninsula! Thanks for sharing!!

Matthew

Agnieszka 7 czerwca 2015 r.

Wspaniałe, bardzi interesują mnie takie miejsca. Jak pojadę w końcu nad polskie morze, to na pewno będę miała te fortyfikacje w uwadze :)

Dodaj komentarz